نشست علمی با عنوان «نگارش متون علمی با ابزارهای فناوری» در تاریخ، ۱۳/ ۹/ ۱۴۰۲ با ارائه دکتر وحید شریفی (محقق و مدرس حوزه و دانشگاه) به مناسبت هفته پژوهش توسط انجمن علمی دانشکده علوم قرآنی مشهد برگزار شد.
شریفی در ابتدا، ضمن اشاره به پیشرفت علم در حوزه فناوری اطلاعات به ضرورت وجود زیرساختهای لازم برای یک پژوهش کامل پرداخت و ادامه داد: با پیشرفت علم دیگر نیازی به آموزش ویراستاری و اصلاح متن نیست؛ بلکه باید به دنبال اصول استفاده از ابزارهایی مانند «ویراستیار» بود، این نرم افزار که افزونهای بر روی word است؛ ایرادات موجود در یک متن و همچنین علائم نگارشی متن را اصلاح میکند؛ فقط کافیست تا دانشجو یا پژوهشگر نحوه استفاده از آن را بداند تا بتواند ویرایشگر متن خود باشد.
همچنین در بحث فرمتبندی استاندارد یک متن در گذشته افرادی بودند که وظیفه استخراج کلیدواژه یا اصطلاح زدن بودند اما امروزه سامانههای هوشمندی طراحی شدند که میتوان با دادن متن به آنها، به طور خودکار کلید واژه را دریافت کرد.
همچنین در رابطه با همگام سازی اطلاعات در حیطه ترجمه برای نگارش متون علمی، به زودی زمانی فرا میرسد که در دنیا دیگر آموزش زبانهای دیگر جز زبان مادری کاربردی نخواهد داشت، چرا که؛ پیشرفت سامانههای هوش مصنوعی به گونهای است که زبانهای زنده دنیا را ترجمه خواهد کرد. به زودی حتی تعاریف استانداردهای بینالمللی در بحث سواد تغییر خواهد کرد حتی هوش مصنوعی در این زمینه تا حدی پیشرفت کرده که قادر به ترجمه لهجهها در زبانهای مختلف است.
در رابطه با ذخیره سازی و به روز رسانی اطلاعات، دیگر نیازی به Hardو...نداریم بلکه میتوان از فضای ذخیرهسازی ابری استفاده کرد و فقط نیاز به بروزرسانی است. به عنوان مثال اگر بخواهیم یک فایلword را با همکاری چند نفر تکمیل کنیم بهترین راه استفاده از فضای ذخیره سازی ابری است.
محقق و مدرس حوزه و دانشگاه در ادامه گفت: استفاده از ابزارهای فناوری در نگارش علمی مانند هر ابزار دیگری یک سری مزایا و معایبی را به دنبال دارد 1.افزایش بهرهوری و صرفهجویی در وقت وهزینه ۲. کاهش اشتباهات در تجزیه و تحلیل دادهها ۴.انعطاف پذیری و قابلیت تنظیم
در رابطه با چالشهای استفاده از ابزارهای فناوری به این موارد اشاره کرد: 1.اشتباهات فنی: این سیستمها هنوز به آن بلوغی نرسیدند که بتوانند تمام یک کار را کامل انجام دهند ۲. نگارش به صورت همزمان: از آنجایی که برخی ابزارها به صورت آنلاین کار میکنند زمان انجام کار گروهی، به عنوان مثال در فضای ابری، نگارش همزمان چند نفر معقول نیست یا حتی زمان آخرین ویرایش توسط آخرین بازدید کننده نیز مشخص نخواهد شد 3. وابستگی به فناوری: نباید اجازه داد که این ابزارها ما را از مطالعه کتابها و دیگر منابع باز بدارند و فکر کنیم که از وجود کتابخانهها بینیاز هستیم.
شریفی پس از پرداختن به بحثهای تئوری، به معرفی تعدادی از این ابزارها از جمله «ویراستیار» پرداخت وچگونگی کار با بخشهای مختلف آن را توضیح داد. شریفی در ادامه به معرفی نرمافزارها و سایتهای هوش مصنوعی پرداخت، که بدون فیلترشکن به ما در نگارش متنهای علمی کمک میکنند مانند: سایت «gamma .app» که بوسیله آن میتوان Document وPower point و web Page را با دادن موضوع و انتخاب عنوان و قالبها در چند ثانیه قادر به تولید خواهیم بود که از کیفیت بالا نیز برخوردار است.
پس از آن Speech Texter را که موتور تبدیل گفتار به متن است و سرعت تبدیل آن چندین برابر گوگل است، معرفی کرد و در رابطه با خلاصه سازی Get Digest.com را معرفی کرد، که با انتخاب متن مورد نظر و ارائه آن به سایت، کلید واژهها را گزینش کرده و متن را خلاصه میکند؛ و پس از آن سایتHoosh masnyi.com را پیشنهاد داد، که انواع ابزارهای هوش مصنوعی را معرفی میکند.
وی همچنین افزود تا به امروز 885000 ابزار هوش مصنوعی تولید شده و متوسط تولید رباتهای هوش مصنوعی ۳ ثانیه است.
شریفی پس از آن به معرفی ابزارهای هوش مصنوعی که فقط به وسیله فیلترشکن عمل میکنند پرداخت: سایت Poe.com که یکی از نقاط مثبت این سایت معرفی ابزارهای هوش مصنوعی است، در بحث چت کردن با هوش مصنوعی ربات Deboteme که میتوان با آن به مناظره پرداخت، همچون مباحثاتی که در حوزه علمیه صورت میگیرد. Academic writerربات نویسنده دانشگاهی است که با دریافت موضوع، توانایی تولید ۴۰-30 صفحه با ذکر ارجاعات را دارد. University GPT هر دورهای را که بخواهید به شما آموزش خواهد داد. Proposal Builderکه با دادن موضوع به آن، به ما پروپوزال را تحویل میدهد و در ایدهیابی بسیار مفید خواهد بود. Human Writer: خیلی از مواردی که توسط رباتهای هوش مصنوعی نوشته میشود انسانی نیستند یعنی ادبیات آن اصلاح میشود و پس از آن تشخیص اینکه آیا این کار هوش مصنوعی بوده یا نه دشوار خواهد بود.
وی پس از آن افزود: نکته مهم در رابطه با این موتورهای جستجوی هوشمند عدم جهتگیری هنگام ارائه مطالب است. در واقع الگوریتمهای هوش مصنوعی به گونهای نوشته شده که نمیتوان در آن جهتگیری وارد کرد چرا که باید از طریق یک دیتا استنتاج و تحلیل کند. درواقع هوش مصنوعی یک ابزار تکنولوژی جهتدار نیست، بلکه با توجه به الگوریتمهایی که دارد، یک شبکه اجتماعی جهتدار است. شریفی ادامه داد: یک سری از مرزها در حیطه هوش مصنوعی در حال جابجایی است که ما در آینده چیزی به نام نخبه علمی به صورت فعلی نخواهیم داشت همچنین برخی از مشاغل امروزه در مرز نابودیاند. همچون مشاوران، وکیلها یا معلمهایی که شیوه آموزشی بروزی ندارد. بنابراین معلمهای ما باید خود را بروز کنند یا شغلهایشان نابود خواهد شد.
همچنین در پاسخ به پرسش اینکه:« آیا امکان دارد زمانی فرا برسد که هوش مصنوعی ابزار هوشمند دیگری را تولید کند که از خودش هم قویتر باشد؟» توضیح داد: در ابتدا باید یک فهمی از اینکه هوش مصنوعی چیست داشته باشیم. هوش مصنوعی ابزاری است که قابل توسعه است یعنی صفتی به نام قویتر یا ضعیفتری در آن وجود ندارد. در واقع بر مبنای سلولهای عصبی مغز انسان طراحی شدهاند و با بررسی چگونگی عملکرد این نورونها، الگوریتمهای هوش مصنوعی ساخته میشود و این نکته بدین شکل صحیح خواهد بود که آیا ممکن است در آینده افرادی بیایند و با الگوبرداریهای جدید از ذهن انسان، مانند چگونگی شکلگیری خلاقیت و نوآوری و تصورات در ذهن انسان بتوانند تمامی حالات را شبیه سازی کنند؟ و در جواب میتوان گفت که: شاید زمانی فرا برسد که هوش مصنوعی بتواند تمامی این حالات را شبیه سازی کند و در مواردی همچون عاطفه و تصورات نیز که هوز در انحصار انسان[ و دیگر جانداران] است ورود کند.
وی پس از آن در پاسخ به سوال:« آینده الهیات چه خواهد شد و نظر فقها در رابطه با قبول یا رد این رباتها چیست؟» گفت : پروژهای به نام «ناصر جامع فقیه» وجود دارد که با نام «نجف» شناخته میشود و قرار است در آینده مجتهدی از آن بیرون بیاید که حوزه علمیه و آقای دکتر مینایی که از افراد برتر در حیطه هوش مصنوعی کشور است و نیز دانشگاه فردوسی مشهد و دانشگاه صنعتی شریف تهران هم آن را پشتیبانی میکنند. اولین رباتی که طراحی کردند «دین دان» نام دارد ولی هنوز عمومی نشده است اما به سادگی به سوالات پاسخ داده و حتی نظرات اختلافی فقها را هم به خوبی بیان میکند. این ربات موتور جستجویی به نام «جُحد» دارد که اولین سامانه پالایش معنا نیز هست و قابلیت استفاده عموم را نیز دارد با جستجوی موضوع مورد نظر در حیطه رشته الهیات حتی صوت اساتید و کارگاههای مرتبط را هم در آرشیو جستجو میکند و در اختیار شما قرار میدهد.